Lit: 9803.16

Date: Mon, 9 Mar 98 14:00:02 MET
From: J. Noordegraaf <noordegj@let.vu.nl>
Subject: Lit: 9803.16: Nieuwe publicaties over geschiedenis van de taalkunde

Nieuwe publicaties op het gebied van de geschiedenis van de taalkunde

Bij de Stichting Neerlandistiek VU is onlangs verschenen: Niels Helsloot, Een korte geschiedenis van de rede. In dit cahier geeft de auteur een kort overzicht van de (voor)geschiedenis van de filologie tegen de achtergrond van de klassieke 'liefde voor de logos'. Hij laat zien hoe plezier in het open gesprek - tot en met een volledige onderdompeling in de wereldrede - ingeperkt raakt door een dwingend beroep op de algemeen-menselijke 'ratio'.

De ontwikkeling van de moderne klassieke filologie wordt behandeld tot ongeveer halverwege de negentiende eeuw. De moderne wetenschap, of althans het ideaalbeeld ervan, ontstond aan het begin van die eeuw uit een mengelmoes aan strijdige ideologieën. En dat is te merken: juist in de filologie botste de toenemende rationalisering op uiteenlopende inspiraties uit het verleden.

Niels Helsloot, Een korte geschiedenis van de rede (Cahier voor Taalkunde 15) is te verkrijgen bij de Stichting Neerlandistiek VU, De Boelelaan 1105, 1081 HV Amsterdam. Het cahier telt 88 pp. en kost fl. 20,00 (excl. verzendkosten). ISBN 90-72365-50-X. De studie van Helsloot kan ook besteld worden bij Nodus Publikationen, Postfach 5725, D-48031 Münster (BRD). Het Duitse ISBN is 3-89323-522-1).

Van Helsloot verscheen eerder bij dezelfde uitgever: Van ironie naar scepsis. Over de taaltheoretische gevolgen van het socratisch-kantiaanse kennisideaal (tweede dr. 1993).

Bij Nodus Publikationen te Münster verscheen onlangs een nieuwe verzamelbundel van Jan Noordegraaf onder de titel: Voorlopig verleden. Taalkundige plaatsbepalingen, 1797-1960. Dit boek behandelt aan de hand van 12 studies een aantal 'plaatsbepalingen' uit de geschiedenis van de Nederlandse taalkunde, te beginnen bij de neerlandistiek in Franeker anno 1797. Via onder meer Bilderdijk, Da Costa, Van Lennep en H.J. Pos loopt de reeks opstellen door naar de positie van Anton Reichling omstreeks 1960.

Voorlopig verleden (ISBN 3-89323-276-1) kan besteld worden bij Nodus Publikationen, Postfach 5725, D-48031 Muenster (BRD). Het boek telt 234 pagina's en kost DM 69,00.