|
Col: 0102.37
Date: Fri, 23 Feb 2001 11:37:48 +0100
From: Willem Kuiper <willem.kuiper@hum.uva.nl>
Subject: Col: 0102.37: Column Willem Kuiper, no. 53: Isidorus van
Sevilla, PC-beschermheilige
Column Willem Kuiper, no. 53:
Isidorus van Sevilla, PC-beschermheilige
Als trouw Met het Oog op Morgen-luisteraar hoor je soms dingen
die te gek voor woorden zijn. Zo blijkt de moederkerk een schutspatroon
alias beschermheilige aangewezen te hebben voor computergebruikers. De
uitverkorene is de Spaanse bisschop en encyclopedist Isidorus van
Sevilla (ca. 560-636). Waarom nou uitgerekend de keus op hém
viel, werd me niet echt duidelijk tijdens het vraaggesprek. Maar dat
kan ook aan presentator Joop van Zeyl gelegen hebben. Die heeft er een
handje van niet alleen de vragen te stellen, maar daar ook zelf het
antwoord op te geven, waarna hij van de gast wil horen dat hij gelijk
heeft. Als ik het goed begrepen heb, dankt Isidorus zijn benoeming aan
zijn mathematische geest - de computer is per saldo een rekenaar.
Een beschermheilige is een
ervaringsdeskundige die later heilig verklaard is. Zat een middeleeuws
mens met een probleem dat gedekt werd door de expertise van zo'n
schutspatroon, dan bad hij tot hem of haar in de hoop van zijn probleem
verlost te worden. Een voorbeeld: Toen het meisje Apollonia weigerde in
het huwelijk te treden, omdat zij haar hemelse bruidegom niet ontrouw
wilde zijn, werden - om haar op andere gedachten te brengen - haar
tanden één voor één uitgetrokken. Zonder
verdoving! Dus als ik naar de mondhygiëniste ga, denk ik eerst
heftig aan Apollonia ter verzachting van de pijn. Niet dat het helpt,
maar dat komt omdat ik tijdens de behandeling onwillekeurig aan
Apollonia 6 moet denken. Ook weet ik inmiddels welke smaak Dracula in
zijn mond had als hij weer eens een avond was wezen stappen...
Toen de middeleeuwse gilden verlegen
waren om een held die model kon staan voor hun beroepsgroep kozen zij
uit de wereld van de Legenda Aurea een passende heilige: de koks
kozen Laurentius (die op een rooster gebarbecued werd), de jagers
Hubertus (die door een hert bekeerd werd), de boeren Gertruda van
Nijvel (Trui Muis), de huismoeders Anna (de moeder van Maria), de
vuurwerkmakers de heilige Barbara (naar wie menig kerkhof genoemd is),
de melkvrouwen Brigida, de hoeren Maria Magdalena, de
touringcarchauffeurs Christoforus enzovoort. Maar de beroepsgroep die
het tot op heden zonder schutspatroon moest stellen waren de
computergebruikers. Daar is dus nu een eind aan gekomen nu Isidorus van
Sevilla de hemelse helpdesk bemant.
Nu zou ik mijzelf niet of al die jaren nooit geweest zijn als ik zo'n
voordracht c.q. aanstelling voor zoete koek zou slikken. Sinds het
Vaticaan onlangs Sinterklaas en nog zo wat middeleeuwse sinten van de
heiligenkalender afgevoerd heeft, betwijfel ik ten zeerste of men daar
nog wel verstand van heiligen heeft!
Als Isidorus nou RSI gehad had, dan
zou ik zijn uitverkiezing kunnen billijken, maar daarvan is niets
bekend. Daarom ben ik zo vrij een tegenkandidaat voor te stellen.
Een mijns inziens betere kandidaat is de vierde en laatste kerkvader:
Gregorius de Grote (540-604, paus 590-604), de man die het
godsdienstonderwijs uitvond en wiens karwats - waarmee hij het geloof
er bij de kinderen insloeg - gedurende de Middeleeuwen te Rome als
relikwie bewaard werd.
Zie hier een miniatuur uit het
handschrift KB Brussel, ms. 9916-17, fol. 1 (bron:
Bibliothèque Royale. Mémorial 1599-1969. Bruxelles
[Bibliothèque Royale Albert Ier] MCMLXIX);
Waarom Gregorius het verdient uitgeroepen te worden tot patroonheilige
van computergebruikers?
- Gregorius was een vleesgeworden tekstverwerker.
- Hij was multitasking.
- Hij deed aan e-mail.
- Hij was multimediaal.
Zoals Ton Sijbrands meer dan twintig partijen tegelijk blind kan dammen
kon Gregorius meerdere kopiisten simultaan dicteren. Daartoe zette hij
zich in een zetel, die men zich moet voorstellen als geplaatst in het
midden van een boter, kaas en eieren-kruis. De kopiisten konden
Gregorius en elkaar niet zien, omdat ze door gordijnen van elkaar
gescheiden waren. Als Gregorius inspiratie had, riep hij een kopiist
(IRQ) aan en dicteerde hem. Totdat hij even geen tekst meer had en met
een andere kopiist verder ging.
Op de miniatuur wordt dit gestileerd
weergegeven. Links zit de auteur Gregorius in zijn 'schrijfstoel' met
in de hand het boek, dat hij al dicterend aan het 'schrijven' is. De
gordijnen zijn picturaal in de knoop gelegd om Gregorius en
één van zijn 'prikborden' in beeld te brengen. Wij zien
hem rechts, met in zijn linkerhand een tweeluik rood/groen gekleurde
wastafels en in zijn rechterhand een schrijfstift. Dat de kopiist met
zijn griffel een gat in de gordijnen steekt, heeft niets met verveling
of vernielzucht te maken. Hij heeft al zo lang niets meer van zijn
geleerde dictator gehoord dat hij zich zorgen is gaan maken: Zou
Gregorius onwel geworden zijn? Om hierachter te komen prikt hij
voorzichtig een gaatje in het gordijn dat hen scheidt en ziet tot zijn
grote verwondering dat Gregorius e-mail krijgt! Op zijn rechter
schouder zit een duif - in wie wij moeiteloos de Heilige Geest
herkennen - met zijn bek in Gregorius' oor, die zijn spirituele cache
vult.
Multimediaal tenslotte is Gregorius
omdat de Gregoriaanse muziek - die van een bijna bovenaardse schoonheid
is - zijn naam draagt. Hij heeft deze manier van zingen dwingend
opgelegd om de liturgische eenheid van het ware geloof te waarborgen:
real audio!
Op gezag van de heilige stoel beveel ik de bèta's toe aan de
zorg van de Isidorus van Sevilla. Wij alfawetenschappers willen een
eigen patroonheilige, wij willen Gregorius!
|
