Sym: 1001.26

Date: 6 januari 2010
From: Renee Gabriel <r.gabriel@let.ru.nl>
Subject: Sym: 1001.26: 7e 'Studiedag middeleeuwen', Nijmegen, vr 29 januari 2010

Studiedag middeleeuwen, Nijmegen, 29 januari 2010

Op 29 januari 2010 vindt aan de Radboud Universiteit Nijmegen de zevende 'Studiedag middeleeuwen' plaats, georganiseerd voor studenten en belangstellenden. Dit jaar is de titel 'De middeleeuwen in beweging: Mensen, kennis en cultuur onderweg'. Acht Nijmeegse onderzoekers en studenten zullen tijdens deze studiedag laten zien hoe het thema reizen in de breedste zin van het woord terugkomt in hun onderzoek. Aan het eind van de dag is er gelegenheid om de tentoonstelling 'Verbruikt Verleden' te bezoeken in de universiteitsbibliotheek. Ontvangst met koffie en thee om 9.30 in Gymnasion zaal GN3.

Introductie op het thema

De middeleeuwse mens zat niet stil. Zoals we kunnen lezen in avontuurlijke reisverhalen als dat van Sint Brandaan en in vrolijke vertellingen over pelgrimsperikelen als die in Chaucers Canterbury Tales, gingen onze middeleeuwse voorouders graag op reis. Sommige mensen reisden fysiek en anderen reisden in gedachten. Door middel van wonderlijke verhalen over draken en meerminnen aan de andere kant van de wereld en over gewone mensen die door hun rotsvaste geloof een plaats in de hemel wisten te bemachtigen, ervoeren zij plaatsen en tijden die niet de hunne waren.

Iedere reis heeft motieven, of aanleidingen, en resultaten. Een reis kan gemaakt worden met een bepaald doel, denk maar aan de reizen van de kruisvaarders, of aan de hand van een gebeurtenis, bijvoorbeeld een al dan niet zelf gekozen ballingschap. Resultaten van een reis zijn bijvoorbeeld de ervaringen die men onderweg opdoet, het doel dat daadwerkelijk wordt bereikt, de interactie met de omgeving tijdens de reis en de beeldvorming die gepaard gaat met deze interactie. Deze motieven en resultaten van reizende mensen zijn ook toepasbaar op verplaatsingen in bredere zin. Zo geeft de soms lange reis die een tekst heeft afgelegd, van handschrift naar handschrift en zelfs van handschrift naar druk, een prachtig beeld van de interactie tussen tekst en context.

Tijdens deze zevende 'Studiedag middeleeuwen' laten Nijmeegse onderzoekers van verschillende disciplines hun licht schijnen over beweging in de middeleeuwen. Hierbij staat een aantal vragen centraal: welke vormen nam deze beweging aan en waar kwam deze middeleeuwse reislust, deze verplaatsing en de grenzeloze nieuwsgierigheid die hieraan ten grondslag lag, vandaan? En eindigde een reis met het bereiken van de bestemming of was men daarna nog steeds onderweg?

Programma

09.30      Ontvangst met koffie en thee        10.00   Inleiding door dagvoorzitter Bart Kockelmans       10.05   Dr. Hanneke van Asperen (Kunstgeschiedenis) Met 'de heilige kleding van een pelgrim'. Onderweg naar Rome, Jeruzalem en verder       10.35   Els Brevink BA (Engels) Een middeleeuwse puzzel: hoe gebruikersnotities de reis van een vijftiende-eeuws Nijmeegs gebedenboekje vastleggen       11.00   Koffiepauze       11.30   Dr. Elisabeth Hense (Religiewetenschappen) Van de Rijnlandse mystiek naar een Brussels handschrift       12.00   Dr. Bert Roest (Geschiedenis) Duitse slaven, bevroren tenen en gegiste paardenmelk: Franciscaanse belevenissen in het rijk der Mongolen       12.30   Lunchpauze - op eigen gelegenheid       13.30   Gea Dreschler MPhil (Engels) 'So changed hir kynde': taalverandering in het middeleeuws Engels       14.00   Joost van den Oever BA (Geschiedenis) Confrontaties in de Levant: Arabische beelden van de kruisvaarders       14.30   Koffiepauze       15.00   Prof. dr. Kees Versteegh (Arabisch en Islam) Islamitische reizigers in Afrika       15.30   Dr. Hans Kienhorst (Nederlands) Introductie tentoonstelling 'Verbruikt Verleden'. Aansluitend bezoek       16.30   Borrel in het Sportcafé

Studiedag middeleeuwen, vrijdag 29 januari 2010
Gymnasion zaal GN 3, Heyendaalseweg 141, Nijmegen.
Toegang gratis, geen inschrijving nodig